Emocje
Niepokój, napięcie, drażliwość, poczucie zagrożenia, trudność w odprężeniu lub nagły, bardzo silny lęk.
Co leczymy
Zaburzenia lękowe, nerwica i natręctwa
Lęk jest naturalną reakcją organizmu, ale kiedy staje się intensywny, długotrwały albo zaczyna ograniczać codzienne życie, może wymagać specjalistycznej pomocy. W Centrum Refleksja w Krakowie pomagamy osobom doświadczającym między innymi napadów paniki, przewlekłego zamartwiania, fobii, natrętnych myśli i czynności oraz objawów lęku odczuwanych w ciele.
Objawy psychiczne i z ciała
Lęk może wpływać na myśli, emocje, zachowanie
i funkcjonowanie organizmu.
Bez konieczności stawiania sobie diagnozy
Możesz zacząć od opisania tego, czego obecnie doświadczasz.
Dobór dalszego kierunku
Psychoterapia może być uzupełniona konsultacją
psychiatryczną, jeśli jest potrzebna.
Objawy lęku
Lęk może być odczuwany na kilku poziomach jednocześnie
U jednej osoby dominują myśli i zamartwianie, u innej napięcie w ciele, unikanie albo nagłe napady paniki. Dlatego sama lista objawów nie wystarcza do postawienia diagnozy.
Ciało
Kołatanie serca, napięcie mięśni, drżenie, duszność, potliwość, zawroty głowy, problemy ze snem albo dolegliwości z układu pokarmowego.
Myśli
Przewidywanie najgorszego, trudne do zatrzymania zamartwianie, natrętne obrazy lub myśli, problemy z koncentracją.
Zachowanie
Unikanie określonych sytuacji, wycofywanie się, poszukiwanie ciągłego upewnienia albo wykonywanie rytuałów w celu zmniejszenia napięcia.
Najczęstsze trudności
Różne problemy mogą mieć wspólny element lęku, ale nie są tym samym
Poniższe opisy pomagają się zorientować. Ostateczne rozpoznanie wymaga uwzględnienia całego obrazu funkcjonowania, czasu trwania i nasilenia objawów.
Napady paniki
Nagła fala bardzo silnego lęku może wiązać się z kołataniem serca, dusznością, drżeniem, zawrotami głowy, poczuciem utraty kontroli lub obawą przed śmiercią. Z czasem może pojawić się również lęk przed kolejnym napadem i unikanie sytuacji, w których trudno byłoby uzyskać pomoc.
Lęk uogólniony i ciągłe zamartwianie
Lęk uogólniony wiąże się z nadmiernym, trudnym do kontrolowania zamartwianiem dotyczącym wielu obszarów życia. Często towarzyszą mu napięcie, drażliwość, trudność w koncentracji, problemy ze snem i poczucie, że umysł stale przewiduje kolejne zagrożenia.
Lęk społeczny, fobie i agorafobia
Lęk może koncentrować się wokół kontaktów społecznych, konkretnych sytuacji lub przedmiotów, a także miejsc, z których trudno byłoby szybko wyjść albo uzyskać pomoc. Osoba może unikać wystąpień, spotkań, podróży, komunikacji miejskiej, tłumu czy otwartych przestrzeni z obawy przed oceną, utratą kontroli albo pojawieniem się silnego lęku.
Natrętne myśli i czynności, OCD
Obsesje to powracające, niechciane myśli, obrazy lub impulsy, które wywołują napięcie. Kompulsje to powtarzane czynności lub rytuały wykonywane po to, by zmniejszyć lęk albo zapobiec wyobrażanemu zagrożeniu. W aktualnych klasyfikacjach OCD stanowi odrębną grupę zaburzeń, choć lęk jest często ważną częścią doświadczenia.
Objawy psychosomatyczne i somatyczne
Napięcie psychiczne może współwystępować z dolegliwościami odczuwanymi bardzo realnie w ciele, np. bólem, uciskiem, problemami żołądkowymi, zawrotami głowy czy przyspieszonym biciem serca. Nowe lub niepokojące objawy fizyczne wymagają również odpowiedniej oceny medycznej.
Nerwica i objawy nerwicowe
„Nerwica” jest nadal powszechnie używanym określeniem trudności związanych z lękiem, napięciem, natręctwami i objawami z ciała. Nie odpowiada jednak jednemu współczesnemu rozpoznaniu, dlatego podczas konsultacji ważniejsze od samej etykiety jest zrozumienie konkretnych objawów i sposobu funkcjonowania.
Więcej o nerwicy →
Możesz zacząć od rozmowy
Rozpoznajesz u siebie podobne trudności?
Nie musisz samodzielnie ustalać, czy to nerwica, zaburzenie lękowe czy inny problem. Opowiedz nam krótko, czego doświadczasz. Pomożemy Ci ustalić odpowiedni pierwszy krok.
Kiedy szukać pomocy
Warto zgłosić się po pomoc, gdy lęk zaczyna organizować codzienne życie
Nie trzeba czekać, aż objawy staną się skrajnie nasilone. Konsultacja może być pomocna również wtedy, gdy po prostu widzisz, że dotychczasowe sposoby radzenia sobie przestają wystarczać.
zamartwianie, napięcie lub lęk utrzymują się przez dłuższy czas
i trudno je samodzielnie regulować
zaczynasz unikać miejsc, ludzi, podróży, pracy
albo innych sytuacji z obawy przed lękiem
napady paniki lub obawa przed kolejnym napadem wpływają
na Twoje decyzje i poczucie bezpieczeństwa
natrętne myśli lub rytuały zajmują dużo czasu,
powodują cierpienie albo utrudniają codzienne funkcjonowanie
objawy z ciała nasilają się w stresie,
a napięcie psychiczne staje się wyraźną częścią problemu
lęk pogarsza sen, koncentrację, relacje, naukę,
pracę albo zdolność do odpoczynku
Pomoc w Refleksji
Jak może wyglądać psychoterapia lęku i objawów nerwicowych?
Sposób pracy zależy od rodzaju trudności, ich nasilenia, historii osoby i tego, co zostanie rozpoznane podczas konsultacji.
Pracujemy zarówno nad objawami, jak i nad tym, co podtrzymuje lęk
W Refleksji psychoterapia jest prowadzona przede wszystkim w podejściu psychodynamicznym. Terapeuta pomaga przyglądać się zarówno samym objawom lęku, jak i emocjom, wewnętrznym konfliktom, sposobom radzenia sobie z napięciem, relacjom oraz powtarzającym się wzorcom, które mogą podtrzymywać trudność.
Celem konsultacji jest najpierw możliwie dobre zrozumienie problemu. Dopiero na tej podstawie można ustalić, czy właściwym kierunkiem jest psychoterapia i jaka forma pracy będzie najlepiej dopasowana do sytuacji.
Psychoterapia
Może pomóc lepiej rozumieć źródła napięcia, rozpoznawać powtarzające się mechanizmy i stopniowo zmieniać sposób przeżywania oraz reagowania.
Konsultacja psychiatryczna
Może być wskazana przy nasilonych objawach, dużym cierpieniu, problemach ze snem lub funkcjonowaniem albo wtedy, gdy warto rozważyć farmakoterapię.
Ocena medyczna
Objawów fizycznych nie należy automatycznie przypisywać lękowi. Jeśli są nowe, nasilone lub niepokojące, potrzebna może być również konsultacja lekarska.
Pierwsza konsultacja
Nie musisz przychodzić z gotową diagnozą
Na początku najważniejsze jest opisanie tego, co się dzieje, jak długo trwa i w jaki sposób wpływa na Twoje życie.
Opisujesz objawy
Możesz opowiedzieć o lęku, napięciu, napadach paniki, natrętnych myślach, objawach z ciała i sytuacjach, które są najtrudniejsze.
Patrzymy na szerszy kontekst
Specjalista pyta o czas trwania objawów, funkcjonowanie, relacje, stresory oraz wcześniejsze doświadczenia związane z problemem.
Ustalamy kierunek
Po konsultacjach można określić, czy odpowiednią formą pomocy będzie psychoterapia, konsultacja psychiatryczna lub dodatkowa diagnostyka.
Dobieramy dalszą pracę
Jeśli rozpoczynasz terapię, kolejne spotkania służą pogłębionej pracy nad objawami i ich znaczeniem w Twoim funkcjonowaniu.
Formy pomocy
Gdzie możesz zacząć?
Nie każda osoba z lękiem potrzebuje dokładnie tej samej ścieżki. Poniższe formy pomocy są najczęściej związane z tym obszarem.
Psychoterapia indywidualna
Regularna praca nad lękiem, napięciem,
objawami i szerszymi wzorcami emocjonalnymi
oraz relacyjnymi.
Sprawdź psychoterapię indywidualną →
Konsultacja psychiatryczna
Ocena lekarska, diagnostyka i możliwość omówienia
farmakoterapii, gdy jest ona zasadna.
Sprawdź konsultacje psychiatryczne →
Konsultacje diagnostyczne
Pomoc w lepszym rozpoznaniu charakteru trudności
i ustaleniu najbardziej odpowiedniego dalszego kierunku.
Sprawdź konsultacje diagnostyczne →
Terminologia
Czy „nerwica” to nadal właściwe określenie?
Słowo „nerwica” jest nadal dobrze rozumiane przez pacjentów i często używane w codziennym języku. Współczesne klasyfikacje diagnostyczne opisują jednak te trudności za pomocą bardziej szczegółowych kategorii, takich jak zaburzenia lękowe, zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne czy inne problemy związane z nasilonym napięciem i objawami somatycznymi.
Dlatego w Refleksji nie zakładamy, że osoba zgłaszająca się z „nerwicą” ma z góry określoną diagnozę. Punktem wyjścia jest poznanie tego, jak objawy wyglądają w jej konkretnym życiu.
Czytaj dalej
Pogłębione materiały o lęku i nerwicy
Jeśli chcesz lepiej zrozumieć nerwicę i objawy odczuwane w ciele, możesz przejść do bardziej szczegółowych materiałów.
FAQ
Najczęstsze pytania o lęk, nerwicę i natręctwa
Czy każdy silny lęk oznacza zaburzenie lękowe?
Nie. Lęk jest naturalną emocją i może być adekwatną reakcją
na stres lub zagrożenie. O zaburzeniu myśli się wtedy,
gdy objawy są nadmierne, utrzymują się,
powodują wyraźne cierpienie albo ograniczają
ważne obszary życia. Rozpoznanie wymaga jednak
pełniejszej oceny niż sama obecność lęku.
Czym różni się nerwica od zaburzeń lękowych?
„Nerwica” jest szerokim i historycznie utrwalonym określeniem.
Współczesne klasyfikacje diagnostyczne używają
bardziej szczegółowych nazw, między innymi
dla zaburzeń lękowych, obsesyjno-kompulsyjnych
i innych problemów związanych z nasilonym napięciem.
Dlatego podczas konsultacji ważniejsze jest
dokładne rozpoznanie objawów niż przypisanie ich
do potocznej etykiety.
Czy lęk może powodować objawy fizyczne?
Tak, silny lub przewlekły lęk może współwystępować
między innymi z napięciem mięśni, kołataniem serca,
drżeniem, potliwością, dusznością, zawrotami głowy
czy dolegliwościami żołądkowymi.
Jednocześnie nowych lub niepokojących objawów fizycznych
nie należy automatycznie przypisywać psychice
i warto omówić je z lekarzem.
Czy OCD jest zaburzeniem lękowym?
W aktualnej klasyfikacji ICD-11 zaburzenie
obsesyjno-kompulsyjne należy do odrębnej grupy
zaburzeń obsesyjno-kompulsyjnych i pokrewnych.
Lęk i napięcie często są jednak ważną częścią
doświadczenia osoby z OCD, dlatego temat natręctw
omawiamy obok innych trudności związanych z lękiem.
Kiedy przy lęku warto skonsultować się z psychiatrą?
Konsultacja psychiatryczna może być pomocna szczególnie wtedy,
gdy objawy są nasilone, utrudniają sen
lub codzienne funkcjonowanie, współwystępuje depresja
albo potrzebna jest ocena zasadności farmakoterapii.
Psychoterapia i leczenie psychiatryczne
mogą być prowadzone równolegle.
Czy muszę wiedzieć, jaki rodzaj lęku mam przed pierwszą wizytą?
Nie. Możesz zgłosić się z opisem tego,
co czujesz i jak objawy wpływają na Twoje życie.
Pierwsze konsultacje służą między innymi temu,
żeby lepiej zrozumieć charakter trudności
i zaplanować dalszą pomoc.
Treści na tej stronie mają charakter informacyjny
i nie zastępują indywidualnej diagnozy ani konsultacji medycznej.
Jeśli pojawiają się nowe, silne lub niepokojące objawy fizyczne,
warto skonsultować je również z lekarzem.
Lęk nie musi decydować o tym, jak wygląda Twoje życie
Jeśli napięcie, zamartwianie, napady paniki albo natrętne myśli zaczynają Cię ograniczać, możesz zacząć od konsultacji. Nie musisz wcześniej wiedzieć, jak nazwać swój problem.