794-628-667

Psychoterapia psychodynamiczna

Psychoterapia psychodynamiczna

   Podejście psychodynamiczne powstało na fundamentach koncepcji psychoanalitycznych oraz współczesnej psychiatrii. Psychodynamika bazuje na założeniu, że rozumienie życia psychicznego wymaga refleksji nad nieświadomością. Życiem człowieka sterują nieuświadomione mechanizmy działania, wewnętrzne konflikty, pragnienia, potrzeby, sposoby interpretowania rzeczywistości oraz schematy relacji z ludźmi. Drogą do rozumienia nieświadomości jest przyglądanie się marzeniom sennym, objawom nerwicowym, przejęzyczeniom oraz nieuświadomionym sposobom tworzenia i przeżywania relacji. Koncepcje psychodynamiczne zawierają w potrzebne metody by dokonać zmian w procesie psychoterapii.

   Indywidualna psychoterapia psychodynamiczna opiera się przede wszystkim na relacji terapeuty z pacjentem. Istotną rolę w procesie odgrywają naturalnie również takie czynniki jak osobowość osoby, jej historia życia i związane z nią uwarunkowania. Jednak to co jest sednem psychoterapii indywidualnej jest relacja terapeutyczna, oparta na koncepcji przeniesienia i przeciwprzeniesienia umiejscowiona „tu i teraz”. Osoba uczestnicząca w terapii wraz z terapeutą przechodzi przez proces poznając charakter relacji, który stopniowo w trakcie sesji ulega ujawnieniu. Ukierunkowana jest zazwyczaj na konkretny problem ale bywa, że cele terapii mogą ulegać zmianie w trakcie jej trwania. Relacja ta daje możliwości przepracowania wypartych treści, które to z nieświadomości mają wpływ na życie danej osoby. Ponadto umożliwia wnikliwe przyjrzenie się i oswojenie z tym co jest często trudne i zagrażające, a w skutek działania pewnych sił zostało wyparte do nieświadomości.

Leczenie zaburzeń osobowości w oparciu o metodę TFP

   Terapia skoncentrowana na przeniesieniu (ang. TFP – Transference Focused Psychotherapy) jest metodą terapii psychodynamicznej opartej na dowodach naukowych i została stworzona dla pacjentów cierpiących na różnego rodzaju zaburzenia osobowości. Osoby z zaburzeniami osobowości mogą doświadczać stanów depresyjnych, frustracji oraz braku satysfakcji i spełnienia w różnych obszarach życia, a w szczególności  w bliskich związkach oraz pozostałych relacjach interpersonalnych a także w obszarze pracy.

    Przymiotnik „psychodynamiczny” odnosi się do założenia, że różne części naszego umysłu pozostają w dynamicznej interakcji ze sobą co może powodować konflikty, na przykład: konflikt dotyczący tego czy powinienem (bądź nie) działać pod wpływem impulsu, nagłego pragnienia czy popędu.

    Ta metoda pozwala zobaczyć różnego rodzaju trudności w psychologicznej strukturze danego pacjenta (w sposobie, jak jego umysł został skonstruowany), ze szczególnym uwzględnieniem specyficznych symptomów których doświadcza pacjent. Przedstawiając to w pewnym uproszczeniu, można powiedzieć, że psychologiczna struktura zbudowana jest z obrazów siebie oraz innych ważnych i bliskich osób, które zostały uwewnętrznione w procesie dorastania i dojrzewania. Obrazy te, nie są w pełni świadome dla jednostki i mogą powodować pewne zniekształcenia czy wypaczenia. Natomiast sprawują one kluczową rolę w tym jak pacjent radzi sobie w różnych dziedzinach życia, ponieważ działają jak soczewki poprzez które pacjent interpretuje czy w pewnym sensie odczytuje to czego doświadcza w relacji ze sobą oraz otoczeniem.

     Wspomniane trudności mogą zostać zmodyfikowane poprzez proces psychoterapii. Metoda bazuje na założeniu, że pacjent będąc w relacji terapeutycznej aktywizuje swoje obrazy siebie i innych oraz związane z nimi emocje i pragnienia w relacji do terapeuty, co nazywane jest przeniesieniem. Poprzez ten proces wyłania się całe bogactwo dotyczące psychologicznych struktur pacjenta wraz z różnymi emocjami, obrazami i pragnieniami. Terapeuta poprzez analizę tego co dzieje się w relacji terapeutycznej a na późniejszym etapie również w innych relacjach pacjenta, pomaga mu w zobaczeniu całego repertuaru obrazów, które tworzą jego umysł a co za tym idzie jego wewnętrzny świat. Taki proces prowadzi do zredukowania depresyjnych czy silnie lękowych stanów jakich doświadcza pacjent.  W konsekwencji, może on znacząco wpłynąć na poprawę funkcjonowania pacjenta w relacjach interpersonalnych, zawodowych oraz w poziomie samooceny czy samoszacunku.

 

Kernberg OF, Yeomans FE, Clarkin JF & Levy KN: Transference Focused Psychotherapy: Overview and Update. International Journal of Psychoanalysis 89:601-620 (2008)

Mark F. Lenzenweger, PhD, John F. Clarkin, PhD, Frank E. Yeomans, MD, Otto F. Kernberg, MD, and Kenneth N. Levy, PhD: Refining the Borderline Personality Disorder Phenotype through Finite Mixture Modeling: Implications for Classification. Journal of Personality Disorders, 22(4), 313?331, 2008 . 2008

Levy KL, Clarkin JF, Yeomans FE, Scott LN, Wasserman RH, Kernberg OF: The Mechanisms of Change in the Treatment of Borderline Personality Disorder with Transference Focused Psychotherapy. Journal of Clinical Psychology, 62(4), 481-502 (2006)

Frank E. Yeomans, MD, PhD: Transference-Focused Psychotherapy: An Evidence-based Psychodynamic Therapy for BPD, April 2008

 

Psychoterapia krótkoterminowa i długoterminowa

   Krótkoterminowa: Ta forma psychoterapii istnieje głównie w celu rozwiązania konkretnych i określonych problemów osoby. Wraz z terapeutą, z którym jest w relacji terapeutycznej wspólnie podejmują wysiłki by rozwiązać ten określony problem. Bywa jednak, że w trakcie jej trwania zostaje podjęta decyzja o przejściu w terapię długoterminową w związku z ujawnieniem treści jakie nie były dostępne w trakcie pierwszych spotkań. Propozycja taka może paść ze strony terapeuty ale to przede wszystkim osoba podejmuję decyzję o takim kroku.

   Długoterminowa: Jest adekwatna dla pacjentów, u których trudności wynikają ze struktury osobowości lub ich objawy mają charakter chroniczny. Dla tych, którzy „od zawsze” borykają się z konkretnymi i specyficznymi dla nich problemami/objawami. Ponadto skierowana jest do osób, którym trudno jest podać konkretną przycznę ich dyskomfortu psychicznego czy trwającego nieuzasadnionego lęku lub cierpienia. Długoterminowa psychoterapia jest również podejmowana w nerwicach, ponieważ półroczny czas trwania sesji odbywających się raz w tygodniu jest zbyt krótki by zaobserwować zmianę. Co więcej dużą rolę pełni tu również osobowość danej osoby. Mianowicie u osób nieśmiałych czy zamkniętych często bywa tak, iż uczestnicząc w relacji terapeutycznej potrzebują one więcej czasu na oswojenie się i zdobycie zaufania. (moment zakończenia terapii zależy w dużej mierze od konkretnej osoby lub zaleceń terapeuty). Czas trwania terapii długoterminowej wynosi minimum 2 lata – w większości przypadków bez terminu końcowego.

Skuteczność

   Jest skuteczna w leczeniu: zaburzeń osobowości, zaburzeń depresyjnych, lękowych, nerwicowych oraz innych złożonych trudności emocjonalnych. Skuteczność terapii potwierdzona jest oraz weryfikowana wieloletnimi badaniami naukowymi (Shedler, 2010 w: American Psychologist, tom 65(2) Luty – Marzec 2010, s. 98 – 109, University of Colorado Denver, School of Medicine), z których wynika, że praca skoncentrowana jest nie tylko na redukcji objawów, ale również zakłada zmiany w zakresie struktury osobowości, funkcjonowania społecznego i interpersonalnego.

Wskazania do psychoterapii psychodynamicznej

Może być wykorzystana jako metoda leczenia osób cierpiących z powodu:

  • zaburzeń osobowości,
  • dolegliwości psychosomatycznych,
  • objawów o podłożu nerwicowym,
  • natrętne myśli, kompulsje, objawy hipochondryczne,
  • problemów seksualnych,
  • zaburzeń lękowych,
  • zaburzeń depresyjnych i zaburzeń nastroju,
  • problemów ze snem,
  • zaburzeń jedzenia.

Ponadto gdy osoba nie doświadcza powyższych dolegliwości a widzi u siebie trudności takie jak:
– trudne, kruche lub/i niestabilne relacje interpersonalne czy partnerskie,
– obniżone i niestabilne poczucie własnej wartości,
– obniżona lub znikoma radość i satysfakcja z życia,
– niespecyficzne trudności natury emocjonalnej.

 

   Metody psychoterapii psychodynamicznej obejmują swoim działaniem najszerszy zasięg psychopatologii opisanej  w międzynarodowych klasyfikacjach zaburzeń psychicznych (ICD 10 oraz DSM V).

   Poprzez wieloletnie badania jej wysoka skuteczność została potwierdzona w leczeniu zaburzeń nerwicowych, różnej postaci depresji, zaburzeń lękowych, oraz różnego rodzaju trudności emocjonalnych, a także trudności w nawiązywaniu i utrzymywaniu satysfakcjonujących relacji interpersonalnych.

   Ponadto jej wysoka skuteczność została również wykazana w leczeniu zaburzeń osobowości oraz towarzyszącym temu zespołom objawów.

   Z badań wynika, że w wyniku psychoterapii nie tylko następuje redukcja objawów ale również znacząca poprawa w funkcjonowaniu interpersonalnym i społecznym.

   Badania nad skutecznością tego podejścia i różnych jego metod zostały szczegółowo ujęte w poniższych publikacjach naukowych.

 

(Shedler, 2010 w: American Psychologist, tom 65(2) Luty – Marzec 2010, s. 98 – 109, University of Colorado Denver, School of Medicine)

Frank E. Yeomans, MD, PhD: Transference-Focused Psychotherapy: An Evidence-based Psychodynamic Therapy for BPD, April 2008 (688K PowerPoint presentation)

Mark F. Lenzenweger, PhD, John F. Clarkin, PhD, Frank E. Yeomans, MD, Otto F. Kernberg, MD, and Kenneth N. Levy, PhD: Refining the Borderline Personality Disorder Phenotype through Finite Mixture Modeling: Implications for Classification. Journal of Personality Disorders, 22(4), 313?331, 2008 . 2008

Formę psychoterapii oraz jej metody określane są po kilku wstępnych spotkaniach diagnostycznych. Zapraszamy do zapoznania się z listą specjalistów.